Cefyn Burgess AFG - Tu ol i'r blwch

Mae’r arddangosfa ‘Tu ol i’r Blwch’ yn seiliedig ar fy ymweliadau a’m ymchwil i ogledd-ddwyrain India, yn bennaf i biliau Khasi a Jaintia ac i Mizoram, gyda’r bwriad o ddod i adnabod i’r bobl y tu ôl i flychau casglu’r genhadaethau a ddefnyddiwyd gan eglwys bresbyteraidd Cymru.

Mae’r brigiau Khasi a Jaintia yn enwau cyfarwydd, wedi eu gwreiddio’n ddwys yn atgofion fy mhlentyndod o gasglu ar gyfer plant India ac yr ysbyty yn shillong wrth fynd i’r ysgol sul yn y capel.

Mae’r berthynas hon a’r hanes a rannwyd, sydd wedi ei sefydlu dros 150 o flynyddoedd rhwng Cymru a phobloedd Khasi a Jaintia Meghalaya, wedi cynnig cip unigryw i mi a’r cyfle i brofi rhan wahanol o India, gyda’i thraddodiadau, ei hiaith a’i diwylliant amrywiol ei hun.

Mae’r arddangosfa a’r casgliad o waith yn gam a gymerwyd yn ôl troedion y genhadon Cymreig cynnar, er mwyn deall y stori, y dylanwadau a’r berthynas rhwng Cymru a phobloedd Khasi a Jaintia.